Een sterke fundering begint bij goed voorbereid werk. In deze handleiding neem ik je stap voor stap mee: van het bepalen van de juiste startlocatie tot het plaatsen van wapeningskorven, bekisting en het uiteindelijke storten van het beton. Of je nu een aanbouw, schuur of uitbouw gaat realiseren met deze praktische uitleg, tips en aandachtspunten leg je een betrouwbare funderingsbasis voor jouw bouwproject.
Leestijd: 5 minuten
Stap 1 voorwerk
• Bepalen waar je start met ontgraven
• Houd rondom de fundering voldoende werkruimte vrij
• Markeer het startpunt met een piketpaaltje
In sommige gevallen kun je beter eerst heien vóór je gaat ontgraven. Wanneer? Als een heistelling de bouwput anders niet meer in kan. Bepaal dan vooraf exact waar de heipaal moet komen en markeer die plek met een piketpaaltje voordat de heistelling arriveert.
Stap 2 uitgraven
Bij het uitgraven is het belangrijk om vooraf duidelijk te bepalen hoe diep je moet gaan, en dat hangt af van de vloeropbouw die je gaat toepassen. Wanneer je kiest voor vloerverwarming, moet je rekening houden met een dekvloer van ongeveer 7 centimeter; hierin komen de verwarmingsleidingen te liggen. Daaronder bevindt zich vaak een combinatievloer van zo’n 20 centimeter dik. Samen kom je dan uit op 27 centimeter. Vervolgens moet je rekening houden met de hoogte van de funderingsbalk, bijvoorbeeld 40 centimeter, en de bodem van de EPS‑funderingskist, die doorgaans 8 centimeter dik is. Tel je alles bij elkaar op, dan moet je in totaal 75 centimeter onder de bovenkant van de bestaande dekvloer uitkomen. Dit niveau correspondeert met de onderkant van je huidige laminaat-, tegel- of parketvloer. Om het geheel strak te kunnen afwerken, neem je nog eens 4 à 5 centimeter extra om aan te vullen met zand. Daarmee kom je uit op een totale uitgraafdiepte van ongeveer 80 centimeter.
In de praktijk ligt het maaiveld meestal al zo’n 15 centimeter lager dan de binnenvloer, waardoor je uiteindelijk nog ongeveer 65 centimeter hoeft uit te graven. Door deze stappen zorgvuldig te volgen, zorg je ervoor dat je fundering op de juiste diepte komt te liggen en voorkom je problemen tijdens de verdere bouw.
Stap 3 bruggetjes plaatsen
Bruggetjes zijn verstevigingen waarop de EPS‑bekisting komt te rusten.
Wat moet je doen:
• Plaats om de ± 70 cm een bruggetje.
• Bij begin en eind van de fundering: extra bruggetjes op 20 cm.
• Bij hoeken: meerdere bruggetjes plaatsen.
• Stel ze 4–5 cm boven de kleigrond en vul daarna aan met zand, goed aandrukken.
• Bruggetjes waterpas stellen en het zand tussen de bruggetjes vlak maken.
Stap 4 de bodems plaatsen
De bodems van de CarpentierMooren EPS‑funderingskisten worden geleverd in de juiste breedte van jouw fundering, wat het werk een stuk eenvoudiger maakt. Plaats de bodems precies op de plek waar de fundering moet komen, zodat alles netjes op maat ligt. Veel mensen gebruiken haringen, vergelijkbaar met tentharingen, om de bodems vast te zetten, maar een betere en goedkopere methode is om ze met twee schroeven van 5 × 120 mm door de bruggetjes heen te bevestigen. Zo blijven de bodems stevig op hun plek en ben je verzekerd van een nauwkeurige, maatvaste montage.
Stap 5 wapeningskorven plaatsen
Het plaatsen van de wapeningskorven is een belangrijke stap om de fundering extra sterkte te geven. Begin met het neerleggen van drie tot vier betonribben per korf van drie meter. Deze ribben vormen de ondersteuning waarop de wapeningskorf komt te rusten, waardoor je automatisch een onderdekking van 35 millimeter creëert, precies volgens de voorschriften. Daarna plaats je de dekkingsblokjes, ook wel pylons genoemd, die uitsluitend geschikt zijn voor EPS‑funderingskisten. Je zet deze op de beugels van de korf, zodat je ook aan de zijkanten de voorgeschreven dekking van 35 millimeter behoudt.
Vervolgens schuif je de korven in de hoeken in elkaar, terwijl je de rechte stukken steeds strak tegen elkaar plaatst. Om alles stevig met elkaar te verbinden, gebruik je koppelstaven. Door drie betonijzers van drie meter in tweeën te knippen, creëer je zes staven van anderhalve meter. Die verdeel je over de bovenzijde en de onderzijde van de korven. Je legt ze strak tegen de bestaande staven en bindt alles vast met vlechtdraad, zodat de korven één geheel vormen.
Wanneer er een aansluiting op een bestaande fundering nodig is, moet je vooraf gaten boren. De korf plaats je strak tegen de bestaande fundering, waarna je met potlood of stift markeert waar de koppelstaven moeten komen. De gaten die je boort, maak je twee millimeter groter dan de diameter van de staven en boor je ongeveer twaalf centimeter diep. Na het uitzuigen van het boorstof vul je de gaten met injectiemortel en druk je de koppelstaven erin, waarna je alles laat uitharden. Dit alles doe je vóór het plaatsen van de zijwanden, zodat je voldoende werkruimte houdt.
Stap 6 zijwanden plaatsen
Bij het plaatsen van de zijwanden begin je altijd in een hoek, omdat dit zorgt voor stabiliteit en een strakke aansluiting. Zodra je twee wanden hebt geplaatst, breng je meteen de ankerstaven aan. Deze zijn aan één kant al voorgemonteerd, waardoor je ze eenvoudig in de voorgeboorde gaten van de volgende wand schuift. Vervolgens bevestig je de drukverdeelplaatjes en schroef je deze stevig vast, zodat alles goed op spanning blijft en de kist klaar is om verder opgebouwd te worden.
Stap 7 afkransen
Afkransen houdt in dat je houten balken langs de buitenzijde van de bekisting aanbrengt om de constructie te verstevigen tijdens het storten van het beton. Dit doe je door eerst de bovenbeugels te plaatsen, doorgaans met een tussenafstand van ongeveer zestig centimeter. In deze beugels hang je aan beide bovenkanten geschaafde vuren balken van 44 × 70 millimeter. Zorg ervoor dat de balken op de hoeken netjes op elkaar aansluiten zodat de kracht goed verdeeld wordt. Daarna maak je de hoeken extra stevig door een multiplex klos te monteren die je vastschroeft door beide balken heen. Voor een gemiddelde lengte van zeventien strekkende meter bekisting heb je doorgaans zo’n zesendertig meter hout nodig om alles correct te kunnen afkransen.
Stap 8 nalopen
Voordat je begint met het storten van het beton, is het belangrijk om de volledige bekisting en wapening zorgvuldig na te lopen. Controleer eerst of alle onderdelen goed vastzitten en stevig op hun plaats blijven. Kijk vervolgens of de dekking overal klopt: rondom moet je een afstand van 35 millimeter aanhouden, zodat de wapening voldoende bescherming heeft wanneer het beton wordt gestort. Controleer hierbij ook de plekken waar doorvoeringen zijn aangebracht. Eventuele kieren kun je het beste nog even afschuimen, zodat beton tijdens het storten niet naar buiten kan lekken. Let er wel op dat doorvoeringen uitsluitend in het hart van de bekisting geplaatst mogen worden; op andere plekken wordt je werk namelijk afgekeurd. Neem tot slot nog even de tijd om de maatvoering door te meten, zodat je zeker weet dat alles exact volgens plan is opgebouwd.
Stap 9 beton storten
Wanneer alles is gecontroleerd en goed staat, kun je beginnen met het storten van het beton. Dit doe je gelijkmatig, waarbij je eerst rondom een laag van ongeveer twintig centimeter stort. Door in lagen te werken, voorkom je dat de bekisting scheef wordt gedrukt of ongelijk belast raakt. Na de eerste laag breng je opnieuw een laag van twintig centimeter aan, totdat de volledige fundering op hoogte is gevuld. De bovenkant werk je vervolgens netjes en strak af. Vergeet niet om de vuren regels na het storten goed schoon te maken; je kunt ze later in het project namelijk prima opnieuw gebruiken.
Ons advies is om het beton bij een betoncentrale te bestellen, omdat je dan altijd de juiste samenstelling geleverd krijgt. Mocht je ervoor kiezen het beton zelf te storten, dan kun je uiteraard altijd even bellen voor vragen of advies we denken graag met je mee.